Primeur! GPS-zenders kanoeten

Observatie

Kanoet

10 juli 2026

Primeur! GPS-zenders kanoeten

Met een unieke, zelf ontwikkelde methode is het Allert Bijleveld en zijn team gelukt om kanoeten uit te rusten met een gps-zender. De vogels dragen een heel klein broekje, die ze als gegoten zit. Het broekje is gemaakt van chirurgisch siliconenmateriaal. Dit beweegt mee met het lichaamsgewicht van de vogels en geeft voor én na het opvetten voldoende bewegingsruimte. Met behulp van een laagje neopreen zijn de zenders - zonder knopen - stevig bevestigd aan het broekje. Van neopreen worden ook duikpakken gemaakt. 

De zenders zijn uitgerust met een bewegingssensor die met een GPS positie elke 15 minuten een opname van 2 seconden aan versnellingsdata maakt. Allert is nog steeds verrukt als hij om half twee ’s middags de data binnenkrijgt. “We kunnen voor het eerst live meekijken met de kanoeten als ze het Waddengebied verlaten. We zien ook hoe ze zich verplaatsen. Twee weken na het zenderden had de helft van de vogels Griend ingeruild voor de Friese kust. Sommigen vlogen naar Engeland, Duitsland en Denemarken. Straks als de vogels de broedgebieden bereiken wordt het spannend, want dan zijn ze sterk vermagerd. We gaan ervan uit dat het elastische, zachte materiaal dan nog steeds goed blijft zitten, maar dat is even afwachten.”

De kanoeten zijn uitgerust met een gps-zender om te kunnen onderzoeken of de timing van migratie samenhangt met verschillen in persoonlijkheid. Vertrekken exploratieve kanoeten eerder, bezoeken ze meer gebieden en zijn ze daardoor ook later terug in de Waddenzee? We wachten samen met het kanoeten-team de onderzoeksresultaten af, maar genieten nu al de variatie die de vogels laten zien, de onverwachte vluchten en tussenstops. 

Kaart: Hans Linssen (postdoc NIOZ). Door windomstandigheden kwam een kanoet terecht op Jan Mayen, een vulkanisch eiland in de Noordelijke IJszee. Na een tijdje vloog hij door naar noordwest-IJsland, de gebruikelijke springplank voor het laatste stuk migratie naar de Canadese broedgebieden.